Vermeer en zijn vrouw (II)Vermeer and his wife (II)

Er schijnt een stroming te zijn in de bestudering van (schilder)kunst, die ervan uitgaat dat je niet het leven van de kunstenaar te veel moet betrekken bij het bestuderen en beoordelen van zijn werk. Blijkbaar is dat een Romantisch ideaal, waarbij de Kunstenaar (let op de hoofdletter!) te veel op een voetstuk wordt gezet. Hij wordt dan gezien als het onbegrepen genie, het lichtende voorbeeld, ineens was ‘ie er.

Ook moet er vooral gekeken worden naar documenten en beschrijvingen van het kunstwerk in kwestie. En natuurlijk technisch onderzoek. Verflagen afkrabben, röntgenfoto’s nemen, MRI scans en alles wat de moderne techniek ons voorhanden biedt.

Maar vergeten we soms niet iets heel belangrijks? Wat van de afbeelding zelf? Die is toch het beste document voor wat de kunstenaar probeerde te zeggen. En ja, dat kan zeer persoonlijk zijn en ja, dat kan heel erg te maken te hebben met de omgeving waar de kunstenaar zich bevond.

In een eerdere blog heb ik het al gehad over het feit dat het redelijk aannemelijk lijkt (gebaseerd op het visuele bewijs) dat Vermeer zijn vrouw (of een telkens hetzelfde model) heeft geportretteerd in een aantal van zijn werken.

Hieronder heb ik ze op een rijtje gezet (niet chronologisch want de meningen zijn nogal verdeeld over de verschijningsdata van zijn schilderijen).
De afbeeldingen zijn allemaal dezelfde richting in gezet zodat de vergelijking makkelijk is. let vooral op de spitse neus, de lippen en het voorhoofd.

De overeenkomsten zijn verassend!

Brieflezende vrouw in het blauwBrieflezende vrouw bij het raamHet concertSoldaat en het lachende meisjeDe koppelaarsterVrouw met weegschaalVrouw met waterkanSlapend meisjeThere seems to be a trend in the study of (painted) art , which assumes that you do not have to engage in studying and assessing his work the life of the artist too much Apparently this is a romantic ideal, where the Artist (note the capital!) is put way too much on a pedestal. He is seen as the misunderstood genius, the shining example for us mere humans, all of a sudden he was ‘there’.

Furthermore, we ought to study documents and written descriptions of the work of art in question. And of course, technical research. Layers of paint to be scraped of, x-rays, MRI scans and all of the modern wizardry one can think of.

But aren’t we forgetting the most important thing? The image itself ? That is still the best document when one wants to discover what the artist was trying to say . And yes, it can be very personal , and yes, it probably has got a lot to do with the environment the artist was in.

In a previous blog I talked about the fact that it seems quite plausible (based on the visual evidence) that Vermeer’s wife (or put differently: the same model) has been portrayed in some of his works.

Below I have put them in a row (not chronologically because opinions are quite divided on the publication dates of his paintings).
The images are all facing the same direction so that comparison is easier. Pay special attention to the sharp nose, lips and forehead .

The similarities are surprising !

Brieflezende vrouw in het blauwBrieflezende vrouw bij het raamHet concertSoldaat en het lachende meisjeDe koppelaarsterVrouw met weegschaalVrouw met waterkanSlapend meisje